Kadastrale grens en werkelijke grens

De kaart toont de globale ligging

De kadastrale kaart laat zien hoe percelen ongeveer liggen. Het Kadaster schrijft dat u er geen exacte grenzen of maten uit kunt afleiden. Bij elke grens hoort een kwaliteitslabel. In 95% van de gevallen ligt de getekende grens binnen 10 cm (label B), 20 cm (C), 40 cm (D) of 80 cm (E) van de ligging in het terrein. Bij label G is de kwaliteit onbekend.

De standaardkwaliteit is D of E. De nauwkeuriger labels B en C gelden meestal voor grenzen uit metingen vanaf 2004, toen met GPS werd gemeten. Inzoomen op deze site maakt de lijn niet nauwkeuriger. Voor de exacte ligging gebruikt een landmeter de oorspronkelijke meetgegevens.

Kadaster — Kadastrale kaart · Kadaster — Kadastrale kaart: kwaliteit en open data · Kadaster — Productbeschrijving Kadastrale kaart V5

Hoe een nieuwe grens wordt vastgelegd

Een nieuwe grens wordt in het terrein aangewezen. Bij een verkoop wijzen koper en verkoper, of hun gemachtigden, samen de grens aan aan de landmeter van het Kadaster. De grens moet vooraf zichtbaar zijn, bijvoorbeeld met een schutting, een heg of paaltjes. De landmeter legt de grens vast en meet haar in. Daarna wordt de kaart bijgewerkt.

Is maar één partij aanwezig, dan kan de aanwijzing toch doorgaan. Binnen drie maanden na de meting volgt een kennisgeving met de vastgestelde grens en grootte. Zijn koper en verkoper het niet met elkaar eens, dan kan het Kadaster de nieuwe grens niet vastleggen.

Tot die tijd kan op de kaart een voorlopige grens staan. Zo’n grens is door een notaris of een andere professionele partij ingetekend en is volgens het Kadaster schetsmatig. Pas na aanwijzing en meting wordt ze definitief. Deze site tekent voorlopige en vastgestelde grenzen op dezelfde manier.

Kadaster — Erfgrenzen definitief vastleggen · BRK-catalogus — Aanwijzing kadastrale grens · Kadaster — Beleggingspercelen en voorlopige grenzen · wetten.overheid.nl — Kadasterbesluit (art. 1, 2 en 11)

Schutting, heg en gebruiksgrens

Een schutting, hek of aanbouw volgt niet altijd precies de kadastrale grens. Het Kadaster spreekt dan van een gebruiksgrens die afwijkt van de kadastrale grens. Een verschil tussen de lijn op deze kaart en een schutting op de luchtfoto bewijst dus nog niet dat iemand grond van een ander gebruikt: de getekende lijn kan binnen de marge van haar kwaliteitslabel afwijken, en de luchtfoto is een andere bron met een eigen opnamedatum.

Wijkt het gebruik echt af en zijn beide eigenaren het eens, dan kunnen zij de grens laten aanpassen. Voor een strook van hooguit 100 m² die al zichtbaar in gebruik is, biedt het Kadaster een grenscorrectie; daarna legt de notaris de eigendomsoverdracht vast. Door langdurig gebruik kan soms eigendom ontstaan door verjaring. Het Kadaster verwerkt dat niet vanzelf; een notaris of de rechter kan ervoor zorgen dat het in de registratie komt.

Kadaster — Kadastrale grens en gebruiksgrens · Kadaster — Grenscorrectie · Kadaster — Verjaring erfgrens

Twijfel? Laat de grens reconstrueren

Bij een grensreconstructie maakt een landmeter van het Kadaster een bestaande kadastrale grens opnieuw zichtbaar in het terrein, op basis van de meetgegevens van de oorspronkelijke grens. U ontvangt een verslag met een meetschets. Het tarief is € 559 per grens tot 500 meter (tarief op kadaster.nl op de controledatum). Toestemming van de buren is niet nodig.

Een grensreconstructie laat zien waar de kadastrale grens volgens de meetgegevens ligt. Of iemand door verjaring eigenaar is geworden, beslist zij niet. Zijn partijen het niet eens over de juistheid van de kadastrale grens, dan kan alleen de rechter daarover uitspraak doen.

Kadaster — Grensreconstructie · Kadaster — Conflict over een erfgrens

Geregistreerde en berekende oppervlakte

Elke perceelpagina toont twee oppervlakten. De geregistreerde oppervlakte is de kadastrale grootte uit de BRK. De Kadasterwet noemt die de indicatieve omvang van een perceel, berekend door het Kadaster. Na meting door de landmeter is de grootte vastgesteld; zolang een grens voorlopig is, kan de grootte nog veranderen.

De berekende oppervlakte rekenen wij zelf uit met de perceelgrens van de kadastrale kaart. Het Kadaster legt uit dat zo’n berekening kan afwijken van de geregistreerde grootte, omdat de grenzen in de kaart ter referentie zijn opgenomen en geen exacte ligging hebben.

Fictief voorbeeld: de geregistreerde oppervlakte is 312 m² en de berekende 305,8 m². Het verschil van 6,2 m² bewijst niet dat er grond ontbreekt. Hangt een koop of een geschil af van de maat, vraag dan het Kadaster om raad; de oppervlakte op deze kaart is een indicatie.

wetten.overheid.nl — Kadasterwet (art. 1, 20 en 48) · BRK-catalogus — Kadastrale grootte · Kadaster — Waardelijst soort grootte · Kadaster — Oppervlakte in een GIS en op de kadastrale kaart